1395/04/02 14:42

لامینیتهای دندانی : انقلابی در دندانپزشکی زیبایی

لامینیت دندانی پوسته یا ورقه ای با ضخامت کم است که روی سطح بیرونی دندانها قرار میگیرد و میتواند شکل - رنگ – سایز و یا نحوه قرارگیری دندان در قوس فکی را اصلاح کند. به لامینیت "ونیر" هم گفته میشود 

تفاوت لامینیت با روکش (کراون) این است که در روکش تمام سطوح دندان تراش میخورد و روکش تمام دندان را دربرمیگیرد ولی لامینیت فقط روی سطح بیرونی دندان (که دیده میشود) قرار میگیرد و در نتیجه تراش دندان در مقایسه با روکش خیلی کمتر است و در واقع سطوح کمی از دندان از دست میرود.

چه مشکلاتی را میتوان با لامینیت برطرف کرد

معمولا مشکلاتی نظیر:
- تغییر رنگهای دندانی (خفیف تا شدید) مانند تغییر رنگ ناشی از داروها مانند تتراسایکلین و یا تغییر رنگی که بعد از درمان ریشه ممکن است بوجود بیاید و...
- سایشهای دندانی
- شکستگی لبه دندانها 
- سایز کوچک دندانها یا شکل نامناسب دندانها
- فاصله بین دندانها
- ردیف نبودن دندانها و نامرتب بودن آنها در قوس فکی (در شرایطی که بیمار تمایلی به انجام درمان ارتودنسی ندارد)
از جمله مواردی هستند که با انجام این درمان قابل اصلاح هستند. 

انواع لامینیت:
به طور کلی لامینیتها به دو گروه کلی کامپوزیت و سرامیک تقسیم میشوند.
لامینیتهای کامپوزیتی معمولا در مطب انجام میشوند و نیازی به لابراتوار ندارند و انجام کلیه مراحل درمان در مطب و توسط دندانپزشک صورت میگیرد در صورتیکه برای انجام لامینیت سرامیکی قسمتی از درمان (که شامل ساخت لامینیت میشود) در لابراتوار و توسط تکنسین دندانپزشکی انجام میشود.

طول عمر لامینیتها چقدر است؟
مثل سایر درمانهای دندانپزشکی طول عمر این درمان به عوامل متعددی نظیر مراقب فرد و رعایت نکات مهم در مورد نگهداری – رعایت بهداشت – کیفیت کار دندانپزشک – کیفیت مواد به کار رفته در لامینیت -  شرایط دندانها و نیروی وارد بر آنها و .... بستگی دارد ولی به طور میانگین عمر لامینیت بین پنج سال تا ده سال است و بعد از آن لازم است تعویض شود. ضمنا طول عمر لامینیت سرامیکی بیشتر از کامپوزیتی است.

لامینیت سرامیکی:
مراحل درمان: ابتدا شخص خواسته و انتظار خود از درمان را مطرح میکند و دندانپزشک بر اساس خواسته شخص و شرایط موجود طرح درمان را مشخص میکند. بعد از تراش دندانها (حداقل تراش نیم میلیمتر از سطح دندان است) قالبگیری انجام میشود و قالب به لابراتوار ارسال میشود و لامینیت در لابراتوار ساخته میشود. این پروسه ممکن است یک تا دو هفته زمان ببرد و طی این مدت روی دندانهای تراش خورده لامینیتهای موقت قرار داده میشود.
لامینیتهای سرامیکی انواع مختلفی دارد که در گروهی استحکام بالاتر است و گروهی دیگر زیبایی بیشتری دارند. حتی در گروهی تمام مراحل از طراحی تا تراش بلوکهای سرامیکی و ساخت لامینیت با کامپیوتر انجام میشود.
در مجموع بسته به شرایط و انتظار از درمان دندانپزشک نوع لامینیت سرامیکی را انتخاب میکند. بعد از ساخته شدن لامینیت و ارسال ان به مطب لامینیتها در حضور بیمار امتحان میشود و اشکالات برطرف میشود و در نهایت با سمانهای مخصوص لامینیتها روی دندانها چسبانده میشوند.

لامینیت کامپوزیتی:
مراحل درمان: در این روش نیزمانند روش قبل ابتدا طرح درمان مشخص میشود و تراش دندانها انجام میشود. سپس شکل مورد نظر دندانها با کامپوزیت و توسط دندانپزشک ایجاد میشود. بدین صورت که ابتدا کامپوزیت (ماده خمیری همرنگ دندان) به صورت لایه لایه و مرحله به مرحله روی دندان گذاشته میشود و با تاباندن اشعه روی آن سخت میشود (از حالت نرم و خمیری خارج میشود) و بعد از پایان کار با فرز وبا تراش کامپوزیت شکل ایده آل برای دندان بوجود می آید.
امروزه با پیشرفت علم مواد دندانپزشکی پیشرفتهای چشمگیری در جهت بهبود زیبایی و استحکام کامپوزیتها بوجود آمده. خصوصا در نسلهای جدید و در کامپوزیتهای نانو بسیاری از مشکلات قبلی مرتفع شده است.

مقایسه دو نوع لامینیت:
لامینیتهای سرامیکی زیبایی بیشتری دارند و ظاهر آنها طبیعی تر است – تغییر رنگ انها بسیار ناچیز است – استحکام بالاتری دارند.
در مقابل برای سرامیک تراش بیشتری از دندان انجام میشود – قابلیت ترمیم ندارند و در صورتی که قسمتی از ان بشکند باید تعویض شود و هزینه آن بالاتر است.

نکاتی که شخص باید رعایت کند:
علاوه بر رعایت بهداشت به صورت روتین (شامل مسواک زدن و استفاده از نخ دندان) شخص باید در جویدن و خصوصا گاز زدن باید مراقب باشد و بايد در مورد عادات غذايي مثل گاز زدن ميوه هاي هسته دار، كباب با استخوان، جويدن غذاهاي سفت مثل ته ديگ و ... بسيار محتاط باشند. توجه شود نوشيدنيهايي مثل چاي ، قهوه و سيگار در درازمدت روي رنگ كامپوزيت تاثير منفي دارد.

در مجموع لامينيت يكي ازدرمانهاي محافظه كارانه است كه تراش دندان خيلي كم است و حتي گاهي دندان اصلا تراش نمي خورد ولي تاثير بسيار  زيادي در زيبايي دارد. 

منابع :شماره سوم نشریه اختصاصی بهبد
آقای دکتر رضا باقرپور - متخصص پروتزهای دندانی