پنج شنبه, 04 مرداد 1397 04:30

كاربرد ليزر درمانی كم­توان در پوست و زيبايی

پيشرفت در پزشكی و تكنولوژی، تكنيک­ ها و دستگاه­های زيادی را به ارمغان آورده است كه با موفقيت، در امور زيبايی استفاده می­شوند. يكی از مطرح ­ترين اين موارد، ليزر است كه به­ خوبی، جای خود را در اين زمینه باز كرده و امروزه از اين تكنيک در پروسه­ های مختلف زيبايی استفاده می­گردد. برای نخستين بار در اوايل دهه­ی 60 ميلادی از ليزرتراپی برای درمان زخم­های پوستی استفاده شد و به­مرور، موارد استفاده از ليزرتراپی در درماتولوژی افزايش پيدا كرد و به­تدريج از اواسط دهه­ی 70 ميلادی از ليزرتراپی در مقوله­ی زيبايی نيز استفاده گرديد. امروزه، همان­گونه كه در بالا اشاره شد؛ از ليزر در پروسه­های مختلف درماتولوژی و خصوصاً جوان­سازی پوست استفاده می گردد. چه با استفاده از ليزرهای پرتوان يا گرم (روش تهاجمی) ونوسازی سطح پوست از طريق برداشتن سطح آتروفيک و سپس بازسازی ناحيه­ی مورد نظر، طی هفته­ها يا ماه­های بعد و چه به كمک ليزرهایكم­توان يا سرد (روش غيرتهاجمی) مانند ليزر هليوم - نئون يا ليزر دايودی مادون قرمز. از ليزر هليوم – نئون (طيف نوری قرمز) بيش­تر در درمان تغييرات سطحی استفاده می­گردد، در حالی­كه جهت تابش لايه­های عمقی­تر، ليزر مادون قرمز مناسب­تر است. ليزرتراپی با سه تأثير اساسی خود يعنی تحريک بيولوژيک و بازسازی، اثر ضد التهابی و اثر ضد درد نتايج خوبی در درمان­های زيبايی دارد. از ليزرتراپی می توان به­عنوان يک درمان مجزا يا كمكی در كنار ساير درمان­ها استفاده كرد. هنگام تابش نور ليزر به بيمار با پوست تيره يا روشن ميزان انرژی محاسبه شده بايد به­ترتيب افزايش يا كاهش داده شود چرا كه ملانين (رنگدانه موجود در پوست) بخشی از انرژی ليزر را جذب می­كند. پس از ليزرتراپی (ليزر كم­توان) نياز چندانی به رعايت رژيم محدوديت نور برای بيمار نيست. البته بايد حتماً معيارهای ايمنی ليزر را در هنگام درمان در نظر گرفت.

برخی از موارد مهم كاربرد ليزر كم­توان در بيماری­های مختلف پوست به اختصار به­شرح زير می­باشند:

زخم ساق پا (Ulcus Cruris):

حدود 3/0 درصد جمعيت كشورهای مختلف از زخم ساق پا رنج می­برند كه مخارج مراقبت­های

 پزشكی برای هر بيمار به چند هزار دلار می­رسد. زنان تقريباً دو برابر مردان مبتلا می­شوند كه احتمالاً اين قضيه ناشی از عدم تعادل هورمونی، اختلالات گردش خون در اندام تحتانی، چاقی و يا ديابت است. مكان­های شايع شامل پايين ساق، مچ پا و پا می­باشند. جهت درمان از نور قرمز با دوز 4-2 ژول بر سانتی­متر مربع به­صورت اسكن و حركت خطی يكنواخت بر روی زخم و نيز پوست اطراف زخم به­صورت نقطه­ای و با فواصل 3-2 سانتی­متر به همراه نور مادون قرمز استفاده
می­شود. اين تابش بايستی بر روی بافت تميز و عاری از پماد يا ساير مواد صورت پذيرد و همچنان در طول درمان منطقه زخم مرتب دبريد شود. در اين روش تناوب درمان 3-2 جلسه در هفته است.

سوختگی:

ليزر در سوختگی درجه 1 و 2 اپی تليزاسيون )بازسازی سطح پوست) را بهبود می­بخشد و باعث تقويت ترميم و كاهش ميزان اسكار ناشی از سوختگی می­شود. تعداد جلسات درمانی: 3- 2 بار در هفته بوده و با نور قرمز و مادون قرمز انجام می شود.

بافت اسكار (Scar Tissue):

اسكار، بافت نابجايی است كه بعد از ترميم زخم و اغلب متعاقب زخم­های بعد از جراحی به وجود می­آيد و شامل بافت همبندی است. زخم، محتویات درون خود را از دست داده و پهن می­گردد و بافتی تحت عنوان «گرانوله» بر جای می­گذارد. اسكار، ممكن است ملتهب و دردناک بوده، به­صورت نقطه ماشه­ای در آمده و باعث اختلال حركتی شود. ليزر را می­توان به روش غير تماسی يا تماسی به بافت اسكار تاباند كه نتايج آن، به­صورت نرم شدن بافت و تغيير رنگ آن به سمت طبيعی، كاهش وسعت اسكار، كاهش درد و بهبود عملكرد بافتی است. تعداد جلسات درمانی: 3- 2 بار در هفته بوده و با نور قرمز و مادون قرمز انجام می شود.

كلوئيد:(Keloid)

كلوئيد يک اسكار پيشرفته است كه از نظر رنگ و اندازه با اسكار معمول متفاوت می­باشد. خارش دارد و می­تواند عفونی شود. مكانيسم عمده­ی ايجاد آن توليد بيش از حد بافت كلاژن است بنابراين برای شروع درمان با ليزر كم­توان بايد برای مهار توليد فيبرهای كلاژن از دوز بالا در

محدوده 10-6 ژول بر سانتی متر مربع طيف نوری قرمز و مادون قرمز استفاده نمود. بعد از اين­كه كلوئيد؛ مسطح، كم­رنگ و بدون خارش شد، می­توان دوز تابش را به­منظور اثر تحريكی و بازسازی بافت تا 50% كاهش داد.

اسكلرودرمی (Scleroderma):

اسكلرودرمی، يک بيماری تحلیل برنده بافت كلاژن پوست است. ليزر درمانی به تنهايی باعث درمان بيماری نمی شود امّا درد را كاهش داده و از آتروفی (پسرفت) پوست جلوگيری می­كند. تعداد جلسات درمانی: 3- 2 بار در هفته بوده و با نور قرمز و مادون قرمز انجام می شود.

روزاسه (Rosacea):

يک بيماری التهابی بوده كه بيش­تر محدود به گونه­ها، چانه و بينی بوده و علايم آن شامل قرمزی و نهايتاً هيپرتروفی (ضخيم شدن) پوست است. ليزر درمانی با افزايش جريان خون سطحی در موضع تابش، كيفيت پوست را بهبود می­بخشد. تعداد جلسات درمانی: 3- 2 بار در هفته با نور قرمز می باشد.

پسوريازيس (Psoriasis):

یک بيماری پوستی با منشاء ناشناخته است كه به نظر می­رسد مرتبط با تغييرات سيستم ايمنی بدن باشد. ليزر درمانی باعث جلوگيری از آتروفی (پسرفت) پوست، جلوگیری از تشكيل پوسته و افزايش زمان بين عودهای بيماری می شود. تعداد جلسات درمانی: 3- 2 بار در هفته بوده و با نور قرمز و مادون قرمز انجام می شود.

هرپس (تبخال) لب :(Labial Herpes)

امروزه نيمی از زنان و حدود يک سوم مردان حداقل يک­بار تبخال را تجربه كرده­اند و از آن رنج برده­اند.عامل آن، ويروسی تحت عنوان هرپس سيمپلكس تيپ 1 است كه مخاط لب را گرفتار می­كند. درمان­های متعددی برای تبخال وجود دارد كه در نهايت اكثر موارد تبخال منجر به پاره شدن وزيكول­ها و اضافه شدن عفونت ثانويه ناشی از باكتری­ها می­شود. از ليزر می­توان در كمک به درمان مراحل مختلف بثورات تبخالی بهره جست.

آلرژی:

با توجه به اثرات ضد التهابی ليزرهای كم­توان، اين روش می­تواند كاهنده واكنش­های آلرژيک

 موضعی شود. يكی از مكانيسم­های تأثير ليزر در اين زمينه مهار آزادسازی هيستامين است.

آكنه(Acne) :

عوامل زيادی می­توانند باعث بروز آكنه شوند و تئوری های مختلفی در اين زمينه وجود دارد كه از حوصله اين بحث خارج است. به نظر می­رسد علّت اصلی اين بیماری سبوم ( چربی پوست )باشد. آكنه انواع مختلفی دارد كه شامل كومدونيک، پاپولر، پوسچولر، ايندوراتا، آبسه­ای و كونگلوباتا می­باشد. برای درمان آكنه به كمک ليزر درمانی كم­توان اگر التهاب، ناشی از باكتری نباشد، می­توان آكنه را با ليزر نور قرمز يا تركيبی از نور قرمز و مادون قرمز
به­عنوان يک درمان منفرد درمان كرد ولی اگر التهاب ناشی از باكتری باشد، همراه با ليزر درمانی بايد از آنتی بيوتيک­های موضعی محلول در آب نيز استفاده كرد. اين مواد بايد بعد از استفاده از ليزر كه خون رسانی موضع مورد تابش را تقويت می كند مورد استفاده قرار گيرند. در نتيجه باعث نفوذ و عملكرد بهتر آنتی بيوتيک می­شوند.

استريا (Striae):

استريا (خطوط نابجای پوستی) ممكن است در اثر حاملگی، چاقی، رشد زياد و موارد مشابه ايجاد شود. ليزرتراپی با نور قرمز يا مادون قرمز و با تكنيک غيرتماسی به­صورت اسكن موضع مبتلا، صورت می پذيرد، هر چند نتايج بالينی آن، خيلی قابل توجه نمی­باشد.تعداد جلسات درمانی :    3- 2 بار در هفته است.

ريزش مو (Alopecia):

ليزر درمانی به­طور قابل ملاحظه­ای باعث افزايش رشد مو، به­خصوص در ريزش منطقه­ای مو (آلوپسی آره اتا) می­شود. ليزرتراپی با نور قرمز و مادون قرمز و با تكنيک غيرتماسی به­صورت اسكن موضع مبتلا صورت می­پذيرد.

چروک (Wrinkles):

چروک ها به­دنبال كاهش توليد كلاژن بافت همبند كه باعث از دست رفتن خاصيت ارتجاعی پوست می شوند، پديد می آيند. در اين شرايط، آب پوست كافی نبوده و بافت چربی زيرجلدی كاهش می­يابد. از ليزر درمانی كم­توان، می­توان با دوز تحريک بيولوژيک و دوز بازسازی برای

 تجديد ساختار بافت همبند استفاده نمود. تعداد جلسات درمانی: 3- 2 بار در هفته و با نور قرمز و مادون قرمز انجام می شود.

لك­های ناشی از سن (Senile lentigo):

لک پيری يک پروسه دژنراتيو است كه از مشخصات آن، نقاط آتروفيک و با تغييرات پيگمنتاسيون پوست می­باشد. معمولاً در سنين بالا و در مناطقی كه بيش­تر در معرض نور آفتاب هستند پديد می­آيند. از بين بردن اين لک­ها با ليزر درمانی امكان­پذير نيست ولی تحريک بيولوژيک و عمل بازسازی آن، از تشكيل لک­های بيش­تر جلوگيری می كند. ليزرتراپی با نور قرمز و با تكنيک غيرتماسی به­صورت اسكن موضع مبتلا صورت می­پذيرد.

همان­گونه كه در بالا نيز به آن اشاره شد از ليزر پزشكی در بسياری از پروسه­های پوست و زيبايی استفاده می­گردد كه موارد فوق تنها قسمتی از درمان­های پوستی به كمک ليزر درمانی كم­توان مي­باشد. امروزه ليزرهای پُرتوان در موارد متعدد ديگری همچون رفع موهای زائد، جوان­سازی، رفع كک­مک و ضايعات خوش­خيم رنگدانه­ای پوست، رفع خالكوبی، درمان همانژيوم، تلانژكتازی و ساير ضايعات عروقی پوست، برداشتن زوائد پوستی و ... مورد استفاده وسيع قرار دارند.

دکتر رامین راه انجام

محقق و مدرس لیزر پزشکی 

عضو انجمن پزشکی لیزری ایران 

نظر دادن

درباره ما

متن درباره ما

بیشتر بخوانید

اطلاعات تماس

We use cookies to improve our website. By continuing to use this website, you are giving consent to cookies being used. More details…